Ghê hết cả răng

Đây là một phần trong quyển “The man who mistook his wife for a hat” của Oliver Sacks mà tôi đã dịch từ cách đây rất lâu. Chắc là không xuất bản vì sợ ế. Đứa nào mang bản gốc ra đối chiếu thì lượn trước cho nhanh vì tôi không có kiến thức về thần kinh học, lọ mọ mãi mới dịch được theo những gì mà mình hiểu, cho nên cứ coi như đây là thảm họa về dịch thuật cũng được :))

__________________________________________________

19

Kẻ sát nhân

 

Donald giết người đàn bà của mình khi đang chịu ảnh hưởng của PCP (Phencyclidine). Hắn ta đã, hay có vẻ như đã, không nhớ tí gì về việc này – và cả phương pháp thôi miên lẫn sodium amytal cũng không thể giải phóng được bất kỳ ký ức nào. Vì vậy, người ta đã kết luận khi hắn ra hầu tòa rằng không có sự hiện diện của một ký ức, mà là một chứng quên có hệ thống – cái dạng thoáng mất trí nhớ được miêu tả rất rõ với PCP.

Những chi tiết, được kê khai trong bản kiểm tra tòa án, là rất rùng rợn khủng khiếp, và không thể được công bố trong phiên tòa mở. Chúng được thảo luận trong máy quay camera – giấu không cho công chúng lẫn bản thân Donald nhìn thấy. So sánh đã được thực hiện với những hành động bạo lực thỉnh thoảng được thực hiện trong những cơn động kinh thùy thái dương hay động kinh tâm thần động cơ. Không có ký ức nào về những hành động như thế cả, và có thể là không có cái ý định bạo lực – những người phạm phải chúng được xem là chịu trách nhiệm hay có tội, nhưng tuy nhiên cũng được đưa ra tòa xử vì sự an toàn của họ và của những người khác. Đây là điều đã xảy ra cho gã Donald bất hạnh.

Hắn dành bốn năm ở trong một bệnh biện tâm thần vì chứng điên dẫn đến phạm tội – mặc cho những nghi ngờ là hắn thì phạm tội hay bị điên. Hắn có vẻ như chấp nhận việc mình bị giam với một sự thanh thản nhất định – cái ý nghĩa của hình phạt có lẽ là được chào đón, và có một, không nghi ngờ gì là hắn đã cảm thấy như thế, một sự bảo đảm an ninh trong sự cô lập. ‘Tôi không phù hợp cho xã hội,’ hắn nói, một cách thê lương, khi được hỏi.

Sự đảm bảo khỏi sự mất kiểm soát nguy hiểm, bất thình lình – sự đảm bảo, và một dạng thanh thản nữa. Hắn đã luôn quan tâm đến cây cối, và cái sự quan tâm này, quá mang tính xây dựng đi, và quá xa với cái vùng nguy hiểm của mối quan hệ và hành động của con người, đã rất được khuyến khích trong cái nhà tù-bệnh viện mà giờ đây hắn sống. Hắn tiếp quản những miếng đất lổn nhổn, không ai chăm sóc của nó và tạo ra những vườn hoa, vườn rau, đủ mọi loại vườn. Có vẻ như hắn đã đạt được một dạng trạng thái cân bằng khổ hạnh, mà trong đó những mối quan hệ, những đam mê của con người, trước đây vô cùng cám dỗ, đã được thay thế bằng một sự bình lặng kỳ lạ. Có vài người xem hắn là bị mắc chứng loạn tinh thần, vài người thì cho là hắn không điên: mọi người đều cảm thấy rằng hắn đã đạt được một trạng thái chắc chắn nào đó. Trong năm thứ năm của hắn ở đây hắn bắt đầu được tha vì đã cam kết, được cho phép rời khỏi bệnh viện vào những dịp cuối tuần có giấy phép. Hắn đã là một người đi xe đạp đầy khao khát, và giờ đây hắn lại mua một chiếc xe đạp. Và chính điều này đã dẫn đến hành động thứ hai của cái lịch sử kỳ lạ của hắn.

Hắn đang đạp xe, nhanh, như hắn thích thế, dọc xuống một ngọn đồi dốc thì một chiếc xe hơi trờ tới, được lái rất tồi, đột nhiên lù lù xuất hiện ở một khúc cua cùi chỏ. Chuyển hướng để tránh một cú đâm, hắn mất tay lái, và lao người, đầu xuống trước, xuống mặt đường.

Hắn bị một chấn thương đầu tồi tệ – một khối tụ máu dưới màng cứng hai bên nghiêm trọng, cái lập tức trút ra và rút máu đọng ra bằng phương pháp phẫu thuật – và bị dập nặng cả hai bên thùy thái dương. Hắn nằm hôn mê, bán thân bất toại, trong suốt gần hai tuần, và rồi sau đó, một cách không hề mong đợi, hắn bắt đầu hồi phục. Và giờ đây, vào lúc này, những cơn ‘ác mộng’ bắt đầu.

Cái sự quay trở lại, sự bắt đầu lại, của ý thức thật là không ngọt ngào chút nào – nó bị vây quanh bởi một sự lo âu và rối loạn đáng ghê rợn, mà trong đó cái gã Donald nửa tỉnh nửa mơ có vẻ như đang phải vật lộn một cách vô cùng dữ dội, và cứ gào lên: ‘Ôi Chúa tôi!’ và ‘Không!’ Khi ý thức trở nên rõ ràng hơn, thì ký ức, một ký ức trọn vẹn, một ký ức giờ đây thật khủng khiếp, đã đồng hành với nó. Có những vấn đề thần kinh nghiêm trọng – sự yếu và tê cứng phần bên trái, những cơn động kinh, và những sự thiếu hụt nghiêm trọng ở thùy trán – và cùng với những điều này, với cái cuối cùng trong số này, một cái gì đó hoàn toàn mới xuất hiện. Vụ giết người, cái hành động đó, trước đây đã bị thất lạc trong ký ức, giờ đây đứng trước mặt hắn với một mức độ chi tiết vô cùng sống động, gần như là ảo giác. Sự hồi tưởng không thể kiểm soát được dâng trào lên và lấn át hắn hoàn toàn – hắn cứ ‘thấy’ vụ giết người suốt, diễn lại nó; hết lần này đến lần khác. Liệu đây có phải là một cơn ác mộng, một sự khùng điên, hay giờ đây ở đó đã có sự ‘siêu nhớ’ – một bước đột phát của những ký ức thực sự, trung thực, được nâng cao lên một cách đáng sợ?

Hắn được hỏi vô cùng chi tiết, với sự cẩn trọng nhất để tránh bất cứ lời gợi ý hay đề nghị nào – và rất nhanh sau đó nó trở nên rõ ràng là điều mà giờ đây hắn cho thấy là một sự ‘hồi tưởng’ thực sự, nếu không thể kiểm soát được. Giờ đây hắn đã biết được những chi tiết nhỏ nhặt nhất của vụ giết người: tất cả những chi tiết được bộc lộ ra bởi bộ phận kiểm soát của tòa án, nhưng chưa bao giờ được bộc lộ ra trong phiên tòa mở – hay với hắn.

Tất cả những thứ đã, hay có vẻ như đã, mất đi hay bị lãng quên khi trước – thậm chí khi đứng trước phép thôi miên hay tiêm amytal – giờ đây đã phục hồi và có thể phục hồi lại được. Hắn đã hai lần thử tự kết liễu cuộc sống của mình trong khu vực phẫu thuật thần kinh và phải được tiêm thuốc mê liều cực mạnh và giam cầm ép buộc.

Điều gì đã xảy ra với Donald – điều gì đã xảy ra với Donald lúc đó vậy? Rằng đây là một sự bùng nổ đột ngột của hình ảnh tưởng tượng tâm thần bị loại trừ bởi tính chất trung thực của sự hồi tưởng cho thấy – và thậm chí nếu nó hoàn toàn là tưởng tượng tâm thần, thì tại sao bây giờ nó lại xảy ra, một cách hết sức đột ngột, chưa từng thấy, với chấn thương đầu của hắn? Có một sự nạp lại về tâm thần, hay gần tâm thần, với ký ức – chúng, theo lối nói của bệnh tâm thần, bị ‘đầu tư cảm xúc’ một cách sâu sắc hay quá đáng – quá nhiều cho nên đã dẫn dắt Donald đến những suy nghĩ không dứt về việc tự tử. Nhưng cái gì sẽ là một nguồn nghị lực tinh thần bình thường cho một ký ức như thế – sự xuất hiện bất ngờ, từ một chứng mất trí nhớ hoàn toàn, không phải của một sự đấu tranh hay tội lỗi thuộc phức cảm Oedip, mà là một vụ giết người thực sự?

Liệu có thể nào với việc thùy trán không còn nguyên vẹn nữa thì một điều kiện quyết định chủ yếu cho sự kiềm chế cũng đã bị mất đi – và rằng cái mà giờ đây chúng ta thấy là một sự ‘giải phóng’ đột ngột, bùng nổ và cụ thể? Không ai trong số chúng tôi từng nghe nói hay đọc được bất cứ cái gì giống với điều này, mặc dù tất cả chúng tôi đều rất quen thuộc với sự giải ức chế nói chung được thấy trong những triệu chứng của thùy trán – sự  bốc đồng, tính khôi hài, tính ba hoa, tính tục tĩu dâm ô, sự bày tỏ của một xung động bản năng không bị kiềm chế, lãnh đạm, tầm thường.  Nhưng đây không phải là tính cách mà giờ đây Donald cho thấy. Hắn ta không bốc đồng, ẩu bừa, không đúng mực, tí nào. Tính cách, sự phán xét và tính chất nói chung của hắn là hoàn toàn được bảo tồn – chỉ đặc biệt riêng có những ký ức và cảm xúc về vụ giết người là giờ đây bùng nổ ra một cách không thể kiểm soát được, ám ảnh và tra tấn hắn.

Liệu có một sự kích thích cụ thể hay một yếu tố động kinh nào liên quan không? Ở đây những nghiên cứu EEG đặc biệt thú vị, bởi vì nó rõ ràng là, dùng những điện cực đặc biệt (mũi hầu), rằng bên cạnh những cơn động kinh lớn thỉnh thoảng xảy ra của hắn thì còn có một cơn động kinh không ngớt sôi sục, một cơn động kinh sâu sắc, ở cả hai bên thùy thái dương, đang lan rộng xuống (người ta có thể ngờ ngợ, nhưng nó sẽ cần có những điện cực được trồng vào để khẳng định) vào móc hồi hải mã, những cấu trúc rìa – vòng cảm xúc nằm sâu trong các thùy thái dương. Penfield và Perot ( Bộ não, 1963, trang 596-697) đã báo cáo hiện tượng ‘hồi tưởng’ hồi quy, hay ‘những ảo giác do kinh nghiệm’, nơi một số bệnh nhân bị động kinh thùy thái dương. Nhưng hầu hết những trải nghiệm hay hồi tưởng mà Penfield đã mô tả đều thuộc một dạng hơi bị động – nghe thấy nhạc, nhìn thấy những khung cảnh, có thể là hiện diện ở đó, nhưng hiện diện như một khán giả, chứ không phải như một diễn viên[1]. Không ai trong số chúng tôi đã từng nghe nói về một sự trải nghiệm lại như vậy nơi bệnh nhân, hay nói đúng hơn là diễn lại, một việc làm – nhưng rõ ràng đây là điều đang xảy ra với Donald khi ấy. Chưa từng có một quyết định rõ ràng nào được đưa ra.

Nó chỉ còn lại để kể nốt phần còn lại của câu chuyện. Tuổi trẻ, vận may, thời gian, sự chữa lành tự nhiên, chức năng trội hơn tiền chấn thương, được giúp đỡ bởi một phương pháp trị liệu theo lối của Luria cho sự ‘thay thế’ thùy trán đã cho phép Donald, qua năm tháng, thực hiện được một sự hồi phục vô cùng đáng kể. Những chức năng thùy trán của hắn giờ đây đã gần như bình thường. Việc sử dụng thuốc trị chống co giật, chỉ mới xuất hiện trong quãng vài năm trở lại đây, đã cho phép một sự kiểm soát hiệu quả cái thùy thái dương sôi sục của hắn – và lại ở đây, gần như chắc chắn, thì sự hồi phục tự nhiên cũng đóng một vai trò. Cuối cùng, với phương pháp trị liệu tâm lý nhạy cảm và đầy hỗ trợ, thì cái hành động bạo lực trừng phạt của cái siêu ngã tự buộc tội mình của Donald đã được giảm bớt, và những mức bản ngã nhẹ nhàng hơn giờ đây đã xuất hiện. Nhưng cái điều cuối cùng, điều quan trọng nhất, là đây: rằng giờ đây Donald đã quay lại với công việc làm vườn. ‘Tôi cảm thấy bình yên khi làm vườn,’ hắn ta nói với tôi. ‘Không có những xung đột trỗi dậy. Cây cối không có cái tôi. Chúng không thể làm tổn thương cảm xúc của anh.’ Cái phương pháp trị liệu cuối cùng, như Freud đã nói, là công việc và tình yêu.

Donald vẫn chưa quên, hay kềm nén lại được, bất cứ cái gì thuộc về vụ giết người – nếu quả thực ban đầu sự kềm nén là có tác dụng – nhưng hắn không còn bị ám ảnh bởi nó nữa: một sự cân bằng về sinh lý và đạo đức đã được thiết lập.

Nhưng còn cái tình trạng của sự mất mát đầu tiên, rồi hồi phục lại, ký ức thì sao? Tại sao lại là chứng quên – và cái sự quay trở lại đầy bùng nổ như vậy? Tại sao lại có một sự ngừng hoạt động hoàn toàn của đầu óc và rồi sau đó lại là những cảnh hồi tưởng khủng khiếp như vậy? Điều gì đã thực sự xảy ra trong cái vở bi kịch kỳ lạ, nửa mang tính thần kinh này? Tất cả những câu hỏi này vẫn còn là một bí ẩn cho đến tận ngày nay.


[1] Ấy vậy mà điều này không phải lúc nào cũng vậy. Trong một trường hợp đặc biệt đáng sợ, đáng buồn, được báo cáo lại bởi Penfield, thì người bệnh nhân, một bé gái mười hai tuổi, tự mình có vẻ như nhìn thấy, trong từng cơn động kinh, đang chạy trốn một cách điên cuồng khỏi một gã giết người đang đuổi theo cô bé với một một túi rắn quằn quại. Cái ‘ảo giác kinh nghiệm’ này là một sự chơi lại chính xác của một sự cố khủng khiếp có thực, đã xảy ra năm năm trước đó.

 

 

Đắng lòng tâm sự của một dịch giả đã về vườn.

(Vốn không định viết, nhưng vẫn không nhịn được).

Tôi từng làm nghề dịch sách một thời gian rất dài, 8 năm trời đằng đẵng. Tuy nhiên làm cái gì lâu không có nghĩa là làm hay. Phần lớn sách tôi dịch đều thuộc dạng phọt phẹt, nói như kiểu một thằng chó chết mà tôi rất ghét ấy là tôi dịch sách Chicken shit for the soul.

Cá nhân tôi biết ơn công việc dịch thuật vì những đồng tiền mà nó mang lại. Một trang sách dịch được 30 nghìn đồng, hôm nào khoẻ thì dịch được dăm trang, cứ thế tôi sống hết quãng đời sinh viên, cho đến khi tôi vục mặt vào cái máng lợn mang tên quảng cáo.

Tuy nhiên tôi đã làm nghề này đủ lâu để hiểu việc dịch sách vốn rất cô đơn và nhiều mâu thuẫn. Nếu dịch những quyển “dạy làm người” thì nó ra một nhẽ, đối tượng của chúng là những em tuổi teen còn bỡ ngỡ, các em cần bấu víu vào cái gọi là “sách dạy làm người” để an tâm rằng mình là một người có giáo dục. Nhưng những cuốn tiểu thuyết hay chuyên đề có nhiều giá trị hơn là chỉ để giải trí đơn thuần thì đòi hỏi người đọc phải có tri thức và sức lĩnh hội nhất định, mà theo tôi đa số những người này có thể đọc hiểu ít nhất là tiếng Anh. Vậy thì dịch những sách như vậy để làm gì?

Bởi mâu thuẫn như vậy nên mới có chuyện một em gái tâm hồn mong manh dễ vỡ đỏ mặt tía tai khi đọc những câu như “Con mặt lồn ngu đéo bao giờ trả lời”. Bởi mâu thuẫn như vậy nên báo chí nhặng lên tấn công mấy ông dịch giả tội nghiệp. Đến lúc các ông ấy uất quá chửi thì lại bảo các ông ấy là Chí Phèo. Địt mẹ. Dịch giả mà cũng đéo tha, những con mặt lồn ngu đéo bao giờ biết thế nào là dịch đi viết bài chửi những Cao Việt Dũng, những Trần Tiễn Cao Đăng, thế là thế đéo nào? Có ai trả lời hộ tôi đi được không?

Như thể đảo cứt chưa đủ cứt, các bác “nhà phê bình” lại đi làm một cái việc ngu không tả được đấy là đem bản tiếng Việt đi đối chiếu với bản tiếng Anh. Ha ha ha. Kính thưa các bác “nhà phê bình” đáng kính, em đã từng làm việc với một công ty sách mà toàn bộ phòng biên tập đéo thể tìm nổi một người nào biết tiếng Anh, mà là công ty sách nổi tiếng hẳn hoi nhá 🙂 Mà em đố các bác, em vừa thách vừa cho tiền các bác, tìm được một quyển sách dịch không có lỗi sai nhé .

Cuốn sách cuối cùng tôi dịch cũng đã cách đây hơn 2 năm. Tôi mừng là mình không còn dịch sách nữa. Thực sự mừng. Các bạn độc giả kính mến, các bạn đừng đọc sách dịch nữa, để cho cái loài dịch giả nó tuyệt chủng mẹ luôn đi. Để cho các bạn nhà báo giữ gìn sự trong sáng của ngôn ngữ, được như thế tức là đại phúc cho tiếng Việt vậy.

Paperman: Máy bay giấy không bao giờ rơi

(Bài này chắc cụt rồi nên táng lên đây luôn)

Image

 Trong cuộc sống hàng ngày, câu mà người ta vẫn hay dùng để khuyên nhau khi theo đuổi ước mơ để rồi thất bại là “Đời không như là mơ. Hãy sống thực tế một chút đi”. Và rồi cả người khuyên lẫn người được (hay bị) khuyên cùng gật gù đồng ý với nhau rằng thế giới này không có chỗ cho những mơ ước viển vông và hão huyền.

 

Hình ảnh chiếc máy bay giấy thường được dùng để nói về những ước mơ như vậy. (Người Việt Nam ta vẫn dùng câu “đi máy bay giấy” để chế giễu những người mơ mộng nhiều để rồi thất vọng lắm). Chiếc máy bay giấy thật đẹp đẽ và chở đầy những ước mơ, nó có thể chao liệng thật đẹp mắt trong không trung, nhưng rồi nó sẽ rơi, trước sau gì cũng phải rơi (Định luật Vạn vật hấp dẫn của Newton đã nói thế). Chỉ có trong phim ảnh hay chuyện cổ tích thì những chiếc máy bay giấy mới không bao giờ rơi.

 

Thật vậy, trong phim Paperman, bộ phim hoạt hình đen trắng 2D của hãng Disney vừa đoạt giải Oscar cho phim hoạt hình ngắn xuất sắc nhất, có rất nhiều máy bay giấy không rơi mà cứ bay mãi, bay mãi, lượn vòng nhảy múa trong không trung và thậm chí còn đem hai con người lại gần nhau hơn (theo cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng).

 

Tuy nhiên, trước khi những chiếc máy bay giấy này làm được điều thần kỳ như vậy, chúng đã rơi! Rơi lả tả, từng chiếc một. Cũng như hy vọng của chàng trai trong phim cứ vơi dần theo chồng giấy tờ được dùng để gấp những chiếc máy bay kia. Anh là một nhân viên văn phòng bình thường (Paperman), tình cờ gặp  một cô gái không quen tại một sân ga ở Chicago, vào những năm 40 của thế kỷ trước. Nàng lên tàu điện, chàng ở lại sân ga. Và rồi số phận đã cho anh nhìn thấy nàng ở tòa nhà đối diện với văn phòng của anh…

 

Những phim hoạt hình của hãng Disney luôn có kết thúc có hậu, thường là với câu “Và họ sống hạnh phúc với nhau đến đầu bạc răng long”. Paperman cũng không phải là ngoại lệ. Kết thúc phim là cảnh chàng và nàng đến được với nhau, nhờ sự giúp đỡ của những chiếc máy bay giấy đã rơi lả tả kia, mà bằng một phép màu nào đó đã lại bay lên. Định luật Vạn vật hấp dẫn có thể làm máy bay giấy rơi, nhưng cũng có thể làm cho hai người không quen bị nhau “hấp dẫn”.

 

“Đúng là chuyện chỉ có trong phim hoạt hình!”, hẳn nhiều người sẽ nói thế. 

 

Đúng vậy, trong thế giới thực, máy bay giấy sẽ rơi, và tình yêu “sét đánh” là một điều ngày càng ít thấy. Nhưng với những ai đã từng vứt bỏ mọi thứ để theo đuổi đến cùng ước mơ của mình, vứt bỏ công việc nhàm chán hàng ngày để theo đuổi một cuộc sống đầy hứng khởi, vứt bỏ sự tồn tại cô đơn vô nghĩa để theo đuổi tình yêu, thì bộ phim chỉ kéo dài hơn 6 phút này có thể sẽ khiến họ bật khóc. Vì hơn ai hết, những người như vậy hiểu rõ cái giá mà họ phải trả cũng như phần thưởng mà họ sẽ nhận được nếu dám theo đuổi ước mơ. Ai cũng có ước mơ, nhưng chỉ những người dám hy sinh và dấn thân mới biến được ước mơ của đời mình thành sự thật. 

 

Paperman là minh chứng cho việc phim hoạt hình 2D vẫn không hề lép vế so với những phim hoạt hình 3D rực rỡ, bóng bẩy và thời thượng trong việc mang lại cảm xúc mãnh liệt cho người xem. Suốt hơn 6 phút của phim, ta được đắm mình trong ánh nắng rực rỡ, một không khí bảng lảng mơ màng được diễn tả giản dị bằng sắc màu đen trắng và những nét vẽ tay thô ráp. Sẽ càng ngạc nhiên hơn khi biết để làm ra những thước phim theo phong cách vẽ tay đầy hoài niệm của hoạt hình cổ điển này, đạo diễn John Kahrs (thuộc đội ngũ làm nên bộ phim đình đám của hãng Pixar: Tangled) đã áp dụng những kỹ thuật tiên tiến nhất để kết hợp nhuần nhuyễn kỹ thuật vẽ tay truyền thống và công nghệ dựng hình và chuyển động nhân vật trong không gian 3 chiều. Kết quả là một tuyệt tác nghệ thuật, một câu chuyện hay được kể với một phong cách bậc thầy.

 

Trong cả phim, chỉ duy nhất đôi môi của cô gái và vết son môi của cô trên tờ giấy của chàng trai là có màu: một màu đỏ tươi rạo rực sức sống. Màu đỏ tươi của nhiệt huyết và lòng đam mê, của ngọn lửa cháy bỏng trong tim những người sống trong một thế giới mà những chiếc máy bay giấy chở ước mơ của họ sẽ không bao giờ rơi.

 

Oscars 85th 2013 – Điểm mặt.

Image

Vì là giải thưởng của Mỹ nên những phim Zero Dark Thirty, Argo và Lincoln được đề cử như một cái mộc sặc mùi chính trị mà các vị trong Hàn lâm viện đóng lên điện ảnh. Với người Mỹ, đây sẽ là những phim có nhiều ý nghĩa hay ho, và do đó rất có thể Zero Dark Thirty hay Lincoln sẽ giành Oscar cho phim hay nhất năm nay. Nhưng với một người Việt Nam chân đất mắt toét và cố gắng không quan tâm đến chính trị như tôi, thì ba phim này một lần nữa làm cho Oscar vơi bớt tính “toàn cầu” của nó. Biết sao được, Mỹ là cường quốc điện ảnh của thế giới và đây là giải thưởng của họ.

Image

Argo: Lại một phim khác do Ben Afflect vừa làm đạo diễn vừa là diễn viên chính, nói về chiến dịch giải cứu con tin của một đặc nhiệm FBI (dĩ nhiên là do Ben Afflect đóng) tại Iran, và dĩ nhiên là được dựa trên một câu chuyện có thật. Do hoàn toàn không quan tâm đến chính trị nên tôi thấy phim này chán, dù mười phút cuối phim rất hồi hộp. Tuy nhiên về mặt chuyên môn, Ben Afflect đã rất thành công khi kể được một câu chuyện đậm chất Mỹ với rất ít súng đạn (đa số súng đạn trong phim được sử dụng bởi người Iran, tất nhiên). Tuy nhiên phim này vẫn kém xa so với phim mà tôi thích nhất của Ben Afflect: The Town. Đánh giá: 2/5

Image

Django Unchained: Phim mới nhất của Tarantino, thần tượng lớn của tôi về ngôn ngữ điện ảnh. Vẫn lối làm phim đầy máu lửa (theo cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng) ấy, nhưng Django Unchained đối với tôi là một nỗi thất vọng vô bờ. Phim của Tarantino thường xem rất sướng vì các nhân vật được xây dựng tinh tế và cá tính đến mức hoàn hảo. Kill Bill, Inglorious basterds, Reservoir dogs hay đỉnh cao là Pulp Fiction đều có những nhân vật mà khi xem họ tôi chỉ có thể thốt lên: “Ôi anh/chị ấy thật là ngầu vãi cả đái!”. Tuy nhiên nhân vật Django trong phim được xây dựng một cách sơ sài đến mức đáng ngạc nhiên, và dù là nhân vật chính của phim nhưng hoàn toàn bị lu mờ bởi những nhân vật phụ như bác sĩ Schultz (một điểm sáng của phim, Christoph Waltz đặc biệt hợp với những vai trào phúng và giàu kịch tính như thế này) hay thậm chí là tên chủ nô Calvin Candie do Leonardo DiCaprio thủ vai. Lại một lần nữa, Tarantino sẽ lỗi hẹn với Osar. Đánh giá: 2/5

Image

Les Miserables: Vì không có nhiều hiểu biết cũng như không đặc biệt thích thể loại phim nhac kịch nên tôi ngáp khá nhiều khi xem phim này. Với cốt truyện đã quá quen thuộc và dàn sao cỡ bự của phim nên việc có mặt trong danh sách đề cử Oscar là một việc mà theo tôi là hiển nhiên. Trong phim tôi đặc biệt thích chú bé Gavroche, phần vì từ hồi đọc Những người khốn khổ khi bé đã khoái câu chuyện về chú bé này, phần nữa vì diễn viên đóng Gavroche trong phim cực kỳ đáng yêu. Phim làm tôi rất bực mình ở những đoạn gay cấn, khi đôi bên chuẩn bị tàn sát nhau đến nơi thì các bạn bắt đầu… hát lên ư ử, điều mà theo tôi thì rất là tụt hứng. Nhưng mà phim nhạc kịch không hát thì đúng là chẳng biết làm thế nào. Một vấn đề khác là do dàn diễn viên của phim toàn là sao nên nhìn Javert tôi lại nhớ anh Maximus (hoặc tên cao bồi rẽ ngôi Đan Trường trong The man with the iron fists), nhìn Jean VanJean tôi nhớ Người Sói, nhìn Fantine tôi nhớ (và tiếc) cô nàng trong Sex and other drugs, nhìn Cossette tôi nhớ cô bé quàng khăn đỏ nhạt nhẽo, nhìn tên chủ quán trọ tôi nhớ Borat, nhìn bà chủ quán trọ tôi nhớ Marla Singer v.v… Nói chung bộ phim mang lại một cảm xúc khá là hỗn độn. Nhưng ngay cả với người không thích phim nhạc kịch như tôi thì đây vẫn là một phim rất đáng xem. Đánh giá: 3/5

Image

Zero Dark Thirty: Kathryn Bigelow lại một lần nữa làm phim về đề tài chính trị, chiến tranh v.v… Nhưng so với The Hurtlocker, bộ phim đã mang lại vinh quang trước đây cho bà thì Zero Dark Thirty lại bị nêm quá tay những tình tiết chính trị và ca ngợi sự hy sinh thầm lặng abc của nhân viên CIA FBI xyz làm cho bộ phim này với tôi như một phim tài liệu ca ngợi người Mỹ và có tác dụng giúp Obama tái đắc cử. Vai nữ chính do Jessica Chastain thể hiện rất có thể sẽ giúp cô giành giải Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất. Đánh giá:2/5

Image

Lincoln: Cũng là một phim mang màu sắc chính trị nhưng Lincoln là phim mà theo tôi là hay nhất trong số các phim về chính trị của Oscar năm nay. Phim khắc họa chân dung Abraham Lincoln, tổng thống thứ 16 của Hoa Kỳ, trong giai đoạn ông đang đấu tranh nhằm bãi bỏ chế độ nô lệ của nước Mỹ cũng như lèo lái nước Mỹ vượt qua cuộc nội chiến. Bằng ngôn ngữ điện ảnh xuất sắc, dàn diễn viên tuyệt vời, được dẫn dắt bởi đạo diễn lừng danh Steven Spielberg, bộ phim hầu như không có điểm gì để chê, tuy nhiên đây là phim chống chỉ định với những khán giả muốn xem một phim giàu tính giải trí vì quả thực là nó… khá buồn ngủ. Daniel Day-Lewis một lần nữa khẳng định tài nghệ biến hóa cùng nhân vật của mình khi vào vai Lincoln một cách xuất sắc. Đánh giá:3/5

(Tôi cực thích Daniel Day-Lewis vì với những phim mà anh đóng, bạn sẽ không bao giờ có cảm giác anh bị… đóng khung vào một hình ảnh, một týp vai nhất định như các tài tử khác. Khả năng biến ảo cùng vai diễn của Daniel Day-Lewis là vô hạn. Bạn có thể xem lại bộ phim tuyệt vời Gangs of New York để hiểu thêm về tài năng của anh.)

Image

Life of Pi: Một phim chuyển thể từ cuốn sách cùng tên của Yann Martel. Có lẽ vì kỳ vọng quá nhiều vào cái tên Lý An và đoạn trailer hoành tráng mà tôi đã cảm thấy tương đối thất vọng khi xem phim. Bộ phim như một món ăn bày trí đẹp mắt và sử dụng các nguyên liệu đắt tiền nhưng lại nêm thiếu muối, thành ra một sản phẩm đèm đẹp và nhàn nhạt. Đánh giá: 2/5

Image

Amour: Lại một phim tuyệt vời khác của Michael Haneke, với lối kể chuyện giản dị nhưng đầy sức mạnh của ông. Không hiểu sao những phim nói về tình yêu của người già luôn làm tôi thấy hết sức xúc động (mà Away from her là một ví dụ), có lẽ vì tôi luôn mong muốn có một cuộc tình lớn theo thời gian như vậy. Bộ phim đẹp và buồn đến nao lòng, tuy nhiên khá kén người xem vì nhịp phim chậm. Đừng xem phim nếu bạn đang yêu say đắm một ai đó, vì rất có thể sau khi xem xong bạn sẽ thấy chột dạ. Đánh giá: 4/5.

Image

Silver Linings Playbook: Nếu được chọn, tôi sẽ trao giải Oscar cho phim này. Một câu chuyện có phần cliché và một kết thúc quá mỹ mãn, nhưng đây là kiểu phim mà tôi muốn xem, và muốn làm. Một bộ phim làm người ta mỉm cười vì một lần nữa lại được nhắc về vẻ đẹp của cuộc sống, về tình cảm thiêng liêng giữa người và người. Và em Jennifer Lawrence trong phim phải nói là đẹp, quá đẹp. Đánh giá: 4/5.

Image

Beasts of the Southend Wild: Phim như một bài thơ về tình yêu cuộc sống và thiên nhiên, nói về sự hòa hợp giữa con người với thế giới này, sự hòa hợp mà “mỗi chi tiết nhỏ cũng phải khớp với nhau thật hoàn chỉnh”. Nhạc phim rất xuất sắc. Đánh giá: 2/5.

Một phim mà tôi nghĩ nên lọt vào danh sách đề cử:

Image

The Grandmaster (Nhất đại tông sư) – đạo diễn Vương Gia Vệ. Ai thích phim của Vương Gia Vệ đều biết ông rất ít khi đề cao đến việc kể “câu chuyện” và là bậc thầy của những khoảnh khắc. Phim của ông luôn nhuốm màu sắc siêu thực trong những thứ cực thực, và người xem thường có cảm giác ngầy ngật và vẻ đẹp quá mỹ mãn của những khoảnh khắc ấy. Nhất đại tông sư là một phim nói về cuộc đời võ sư Diệp Vấn, người chấn hưng Vịnh Xuân Quyền và là sư phụ đầu tiên của Lý Tiểu Long. Điều làm tôi ngạc nhiên là phim này lại có quá nhiều yếu tố “câu chuyện” trong đó, và dù là người tôn sùng “câu chuyện” trong tất cả mọi thứ mà mình làm, tôi vẫn có cảm giác tiếc nuối vì đã quá mong chờ việc phim có nhiều hơn những “khoảnh khắc” đặc trưng của phim Vương Gia Vệ. Một điều khác mà tôi không thích ở phim là vẫn cố “cài cắm” hình ảnh Lý Tiểu Long vào đoạn cuối phim, và nhân vật do Trương Chấn đóng hoàn toàn… không liên quan. Đánh giá: 3/5

Dự đoán:

  • Phim hay nhất: Lincoln.
  • Diễn viên nam chính xuất sắc nhất: Daniel Day-Lewis
  • Diễn viên nữ chính xuất sắc nhất: Jessica Chastain
  • Diễn viên nam phụ xuất sắc nhất: Philip Seymour Hoffman
  • Diễn viên nữ phụ xuất sắc nhất: Anne Hathaway
  • Phim hoạt hình hay nhất: Wreck-it Ralph
  • Quay phim đẹp nhất: Life of Pi.
  • Thiết kế trang phục: Anna Karenina
  • Nhạc phim hay nhất: Skyfall

Phong ba bão táp không bằng Startup Việt Nam

Chúng ta đang sống trong một thế giới mà khi bạn vỗ ngực tự xưng mình làm startup, là entrepreneur, là khởi nghiệp, thì cũng đồng nghĩa với việc bạn tài giỏi, dũng cảm, có tầm nhìn, vân vân và mi vân.

Gần đây bỗng dưng có nhiều bạn hỏi tôi về kinh nghiệm làm startup, mà cụ thể hơn là tech startup. Tôi thấy vừa vui lại vừa bối rối. Trong trường hợp bạn chưa biết, tôi chỉ là một người vẽ và vô cùng low-tech. Anh em Nhộng vẫn hay trêu tôi những câu kiểu “Ớ thằng Khương biết xài smartphone chúng mày ạ”. Hỏi tôi về tech startup thì có lẽ bạn nên hỏi con thạch sùng trên trần nhà hay đối thoại với đầu gối, lắm khi thu thập được nhiều thứ vi diệu hơn.

Trong bài viết này, tôi muốn chia sẻ một số suy nghĩ hết sức cá nhân về cái mà các bạn vẫn hay gọi là startup. Vì là quan điểm cá nhân nên chắc chắn sẽ khó nghe với nhiều người. Nếu thế, tôi xin lỗi, nhưng tôi chỉ nói từ những kinh nghiệm của mình. Tôi cũng chả phải là “tấm gương” để các bạn soi lông chân của mình, tôi vẫn đang vô cùng vật vã với đứa con mình đẻ ra, cho nên nghe hay không nghe những ý kiến của tôi, tất cả đều tuỳ thuộc vào sự xem xét của bạn.

Một điều tưởng chừng như cơ bản nhưng có rất nhiều bạn vẫn quên: nếu muốn làm startup, trước hết hãy tìm một chỗ ngứa, và gãi, gãi thật mạnh, thật sướng, kỳ hết ngứa thì thôi. Sẽ thật tào lao nếu bạn vỗ ngực tuyên bố “Tôi muốn tạo một thứ đánh bật Facebook khỏi Việt Nam”, “Tôi muốn có một search engine thay thế Google”, “Tôi muốn có một trang thương mại điện tử cho Amazon hửi bụi”. Này bạn, bạn đang đùa với tôi đấy ư? Những câu chuyện về startup mà các bạn thấy trên các trang tin công nghệ, khởi nghiệp này nọ là một bức tranh đèm đẹp nhưng không gì xa rời thực tế hơn chúng. Hãy tỉnh dậy và tìm chỗ ngứa của chính mình đi! Sau đó, hãy nghĩ cách gãi chỗ ngứa ấy, trước hết cho mình, và sau đó là cho người khác. Nếu người ta không ngứa, thì bạn gãi làm đếch gì? Điên à?

– Đ*o ai quan tâm đến việc bạn là ai trừ khi họ đã dùng thử cái mà bạn tạo ra. Và ngay cả khi họ đã dùng rồi thì cũng đ*o có gì chắc là họ quan tâm. Nếu bạn bắt đầu với tư tưởng sẽ trở thành “cái tốt thứ nhì”, thì tôi nghĩ bạn khỏi làm cái gì hết cho mất thời gian. Hãy đặt mục tiêu trở thành cái tốt nhất, hoặc thậm chí cái tệ nhất, chứ đừng bao giờ lập lờ ở giữa. Ít ra như thế người ta sẽ nhắc đến bạn.

– Tiền là tất cả? Xin lỗi bạn, càng nhiều tiền bạn sẽ càng loay hoay mà thôi. Não bạn sẽ ỷ lại vào tiền để giải quyết những vấn đề mà tiền không bao giờ giải quyết được. Và nếu bạn đang dùng tiền của quỹ đầu tư, của mạnh thường quân, hay của gia đình, thì lại càng nguy hiểm hơn nữa. Không gì giết chết một tổ chức mới thành lập nhanh hơn một nhà sáng lập tham lam.

– Tiền chả là gì cả? Xin lỗi bạn. Hoặc là bạn hâm hoặc là bạn rất hâm. Làm founder của startup tức là bạn sẽ làm việc không lương trong một thời gian rất dài, và nguy cơ trắng tay là 99%. Nếu không có tiền thì bạn cạp đất để sống chăng? Hay hít không khí cho no?

Phần lớn những bạn làm startup tôi có dịp nói chuyện đều rất mông lung. Muốn bán cơm sườn thì phải có cơm và có sườn. Lúc bạn mới bắt đầu, ai thèm quan tâm đến cái logo của tiệm cơm sườn nhà bạn đẹp hay xấu? Họ chỉ quan tâm đến cơm và sườn có ngon hay không thôi. Chẳng hạn như Cơm tấm Bụi, logo dùng font VNI-Thuphap, nhưng món cơm sườn nướng muối ớt ở đây là vô đối. Dùng VNI-Thuphap chứ có dùng Comic Sans tôi vẫn sẽ ăn cơm tấm Bụi hàng ngày.

– Đã làm startup thì phải làm tech startup? Sách nào bảo bạn thế? Nếu thích cắm hoa, hãy mở cửa hàng hoa. Nếu thích chế tạo đồ chơi, hãy chế tạo đồ chơi. Nếu thích làm phim, hãy làm một bộ phim độc lập tuyệt vời. Vì sao bạn làm startup? Để bán công ty và trở nên giàu có ư? Nếu bạn nghĩ thế, xin bạn đừng đọc tiếp. Chúng ta không cùng hệ tư tưởng. Nếu được lựa chọn, tôi sẽ làm cái tôi đang làm với Nhộng đến hết đời và sẽ không đổi thương hiệu của mình dù để đút túi tất cả tiền bạc trên thế gian này. Tôi bắt đầu Nhộng vì tôi yêu nó, vì dù có được trả tiền để làm nó hay không, tôi vẫn sẽ làm, làm đến chết thì thôi. Nếu bạn cũng có thái độ như thế với ý tưởng khởi nghiệp của mình, thì một ngày nào đó tôi xin mời bạn cà phê. 

Tôi từng nhúng bàn chân run rẩy của mình vào làn nước lạnh giá có tên gọi là “tech startup”. Và sau đó đã phải rút vội ngay lại. Tất cả những thứ gọi là tech startup ở nước ta, ngay cả những cái nổi đình nổi đám, được đầu tư hàng triệu triệu đô v.v… đa số là những thứ có thì hay mà chả có thì cũng chả chết thằng Tây nào, thậm chí chỉ tổ tốn tài nguyên mạng. Hoặc là chúng nhạt thật, hoặc là chúng cũng đậm đà ngon lành phết nhưng không biết cách truyền đạt tới người dùng của mình. Dù lý do có là gì đi chăng nữa, thì với tôi chúng là những thứ vô thưởng vô phạt.

– Startup không dành cho mọi người. Nghe thì có hơi hướm phân biệt chủng tộc, nhưng tôi tin có một số kiểu người nhất định để làm startup. Và tuýp người này không chiếm đa số. Họ làm startup vì đơn giản là không thể làm được cái gì khác. Tôi từng làm trong những tập đoàn đa quốc gia lớn, và giờ đây, sau hơn một năm ra làm riêng, chỉ nghĩ đến việc phải quay lại chốn ấy thôi cũng đủ làm tôi lộn mửa. Xin đừng hiểu sai ý tôi. Tôi không có ý đả kích những người làm cho các công ty, tập đoàn lớn. Nhưng não bộ của tôi không được kết nối để làm việc này. Chỉ cần ngửi cái mùi thang máy của toà nhà nơi tôi từng làm việc thôi cũng đủ khiến tôi phát ốm rồi. Do đó cho nên, nếu sau một thời gian làm startup mà bạn cảm thấy không ổn, đừng lấy đó làm mặc cảm và cứ quay lại với công việc được trả lương tháng của mình. Bạn sẽ hạnh phúc hơn, sống vui vẻ hơn, ít lo lắng hơn, cả những người thân của bạn cũng vậy.

Một lời khuyên cuối cùng dành cho các bạn sinh viên muốn làm startup: Không phải là bất khả, nhưng 99,99% là bạn sẽ chết. Hệ thống giáo dục của ta ở tất cả các bậc là vô cùng lạc hậu, và thương trường, cuộc đời thật, chính là những người thầy tốt nhất. Những kinh nghiệm tích luỹ được trong khoảng thời gian đi làm công cho người khác sẽ giúp bạn rất nhiều, và trong một số trường hợp sẽ cứu sống cơ đồ của bạn. Do đó, đừng sốt ruột. Startup là một cuộc chơi đường dài đầy khó khăn và chỉ những con ngựa khoẻ nhất, hay nhất mới về đến đích.
Chúc bạn may mắn!
 
Phụ chú: Một cơ hội tốt để bắt đầu là http://x-incubator.pandora.vn/ Hãy đăng ký và tận dụng tất cả những tài nguyên mà nơi đây cung cấp. Tôi khuyên bạn nên dùng tất 15$ để mua Red Bull, thức uống ưa thích của Tony Hsieh… và tôi. 

Nhật ký của Nhộng – kỳ 4

Từ lúc bắt tay vào xây dựng thương hiệu của riêng mình: Nhộng, chúng tôi đã nhận được rất nhiều tình cảm yêu mến của bạn bè gần xa, từ những sự ủng hộ về tinh thần cho đến sự ủng hộ cụ thể về mặt vật chất qua hình thức mua sản phẩm của Nhộng (hehe).

Tuy nhiên, điều làm chúng tôi hạnh phúc nhất đó là những sự ủng hộ về mặt sáng tạo. Nhộng đã là và sẽ luôn là một thương hiệu của những thông điệp mang tính sáng tạo. Đã có rất nhiều bạn bè gửi về cho Nhộng những ý tưởng hay ho, những phác thảo đầy năng lượng và cả những bản thiết kế với chất lượng rất tốt. 

Dưới đây là những trích đoạn từ thư của Hạnh, một bạn rất thường xuyên gửi ý tưởng về cho Nhộng:

“December 15, 2012 5:47:30 AM 

Thân mến gửi Nhộng 

Mấy hôm nay mình bị sốt cao vì tẩu hoả nhập Nhộng – iu Nhộng quá chừng. Đầu tiên là bị những nét vẽ mê hoặc, tiếp theo là bị lôi cuốn bởi cách làm việc quá tận tâm, say sưa , sáng tạo, và cuối cùng thì Kết cho đến Chết vì tinh thần lạc quan, bác ái của Nhộng. Không có cái khí chất Lạc Quan, Bác Ái thì chẳng vẽ đẹp được đến vậy, thu hút được nhiều like đến vậy. Facebook kỳ diệu chính ở điểm này: Kết nối:  Ý thức – Ý thức , mà nhờ nó mình đã gặp được bạn – Mình muốn iu bạn theo cách của mình:

Gửi tặng Ý tưởng cho mẫu áo phông.

Mình không biết vẽ, nhưng tự tin về trí tưởng tượng. 

Ý tưởng của hôm nay (nét chì nâu đen trên nền vàng cà phê sữa )

Vẽ chú bé (khoảng 8 – 9 tuổi) đang chơi Yoyo. Chú bé kiễng cả chân lên để hất cho con zozo khỏi chạm đất, con zo zo hơi to , dây hơi dài. Áo chú bé tốc lên hở cả rốn.  Hình ảnh này mình bắt gặp ở ngoài rồi, không có máy ảnh để chụp lại, nhưng mình thấy dễ thương quá, nếu lồng vào nét vẽ của nhộng thì nhìn rất sinh động, chông chênh, bắt mắt.

Mình sẽ còn gửi tiếp những ý tưởng nếu có để Nhộng tham khảo.”

Và bạn ấy vẫn tiếp tục gửi về cho chúng tôi những ý tưởng ngộ nghĩnh và thú vị của mình, đôi khi còn kèm theo cả phác thảo minh hoạ:

“Mình rất thích khẩu hiệu “Dù có ra sao cũng chẳng sao”. Khẩu hiệu trước đây của mình là:

“Gì thì gì thì cũng phải gì chứ” – Giờ mình tặng lại bạn , nếu có hứng thú thì bạn chế font nha, mình sẽ rất hãnh diện nếu nó được in lên áo của Nhộng, còn nếu không được in thì mình cũng vẫn vui vì đã chia sẻ được nó đến Nhộng.”

“Tại vị trí của trái tim người mặc là ô cửa , một cánh mở toang, một cánh mở nửa chừng, ô cửa dẫn vào đường hầm với những bậc thang đi lên phía vai . Dòng chữ: ”Warmly welcomes” (mình nghĩ đây là mẫu áo phù hợp cho những người đến tuổi cập kê mà cứ còn cập kê, cập kê mãi, phần thì mong gặp được người tri kỷ, phần thì e ngại gặp phải người …gian tình)

Chỉ là ý tưởng thôi , mình cũng đã phác sơ sơ minh hoạ = Paint”

Hay

———————————————————

Hôm nay mình chợt nghĩ đến một ý tưởng cho áo phông thế này: Mát lộng như áo phông Nhộng

(đính kèm file): Vẽ một cái quạt bên góc trái dưới cùng, gió thổi về phía cái túi áo ngực , đến nỗi cái túi đấy đáp ở vai hoặc ở tận sau lưng, để lại dấu vết gạch đứt tại vị trí ban đầu của túi ngực. Dòng chữ MÁT LỘNG cũng bị nghiêng dạt và nhoè đi theo hướng gió , như cũng muốn bay theo . 3 cái cúc áo ở đường bổ cổ áo bị đính chệch đi , dạt theo hướng gió (Hoặc không thì bỏ, giữ nguyên cổ tròn như bình thường)

———————————————————-

Một hình ảnh hài hước vừa loé lên trong đầu óc đen tối của mình:

Giành riêng cho áo nữ: Một cái thang dài bắc từ vạt áo lên ngực áo 

Điều này có thể gây cười, vì như thế ám chỉ ngực rất cao. Và đó là mơ ước của tất cả các cô nàng. he he

———————————-

Ý tưởng cho áo phông hôm nay: Hình một trái tim thật to mặc bikini. Mẫu này hơi táo tợn một tí, nhưng mình tin là qua nét bút tài hoa của Nhộng, có thể sẽ trở thành đáng yêu, không kém gì Khoan cắt bê tông đâu. (Chà chà, nghe đến khoan cắt bê tông thì ai mà chả thích chứ, công phá không mệt mỏi, phải có sức khoẻ và đam mê dữ dội mới làm được )”

————————————-

“Ý tưởng cho hôm nay là áo phông có gắn nhiệt kế.

Thường thì trẻ em bị sốt rất ngại kẹp nhiệt độ vào nách, vừa lạnh, vừa nhột. Vậy sao nhộng không thiết kế cho các bé chiếc áo gắn nhiệt kế, để dành riêng cho các em bé trong bệnh viện mặc , vừa không cần cắm nhiệt kế mà bác sỹ và cha mẹ có thể cập nhật liên tục thân nhiệt của bé. Mình đã từng vào viện chăm sóc bé bị sốt, và chứng kiến những em bé ghét cặp nhiệt độ đến thế nào

Vậy nên mình ước có một chiếc áo gắn thiết bị đo thân nhiệt, an toàn, tiện dụng , giành cho tất cả mọi bệnh nhân, đặc biệt là các bé”

Người bạn đáng yêu này còn rất lo lắng cho… đoàn kết nội bộ của Nhộng.

“Nhộng nì, có một chút băn khoăn thế này

Mình nghĩ là Nhộng đang ngày càng được yêu thích, không chỉ vì áo chất lượng cựccc cao, mà còn vì tinh thần của nhóm. Mình tự dưng lo lo không biết đến một ngày nào đó, các thành viên trong nhóm bỗng dưng hết muốn đoàn kết, vì ai cũng muốn tự tôn mình hơn, ai cũng tài giỏi và cá tính – Nhộng làm thế nào để gắn kết mọi người, cùng dung hoà lẫn nhau, cùng tôn vinh lẫn nhau, việc ai nấy làm, công tư tách bạch. Tổ nhộng lúc còn chật chội có lẽ lại thương nhau, còn khi mênh mông ra lại trở nên xa cách. Mình hy vọng cái lo lo vớ vỉn của mình chỉ là chuyện tào lao tí teo, để Nhộng mãi mãi là biểu tượng của lạc quan, chan hoà, trẻ trung, sáng tạo.”

Một số ý tưởng khác của bạn Hạnh:

“Lưng áo in một cái đồng hồ lớn, hình bánh lái tàu thuỷ. Các con số chỉ là những dấu chấm. Kim giờ là con ốc nhọn dài, Kim phút là con cua với cái càng đang chĩa ra chỉ phút, Kim giây là (là gì tuỳ nhộng, mình chưa nghĩ ra). 

Từ ý tưởng dở dang này, mình nghĩ ra cái đồng hồ thật hay hơn (Nhộng không chỉ sản xuất áo phông đúng không)

Một chiếc đồng hồ thật, mũi của các kim là mũi tên. Riêng kim giây có hình cánh cung đang gương lên. CÒn các con số là những trái tim các màu. Một chiếc đồng hồ ngộ ngĩnh, phù hợp với tâm lý của những anh chàng và cô nàng còn đắn đo lựa chọn

Tạm biệt và hẹn gặp lại Nhông ngày mai (nếu có)”

Sau khi nhận được liên tiếp hết thư này đến thư khác từ người bạn đáng mến này, chúng tôi vô cùng bất ngờ. Bất ngờ vì tình cảm mà bạn đã dành cho chúng tôi. Bất ngờ vì những ý tưởng ngộ nghĩnh và hoang sơ của bạn. Bất ngờ vì, đã từ lâu lắm, chúng tôi dường như quên mất rằng việc sáng tạo có thể gây nghiện đến thế nào.

Picasso đã từng nói: “Con người sinh ra ai cũng sáng tạo. Ai cũng được phát cho một hộp bút chì màu khi còn trong nhà trẻ”. Việc động não suy nghĩ ý tưởng và vận dụng những kỹ năng của mình để biến ý tưởng ấy thành hiện thực, đã và luôn sẽ là động lực để thúc đẩy con người tiến lên. Chúng tôi tin là công việc sáng tạo đã mang lại niềm vui lớn cho bạn Hạnh, một người làm trong ngành Điện, cũng như chúng tôi, những người lấy sáng tạo làm sự nghiệp đeo đuổi của mình. Đây là một vẻ đẹp khác của việc làm sáng tạo: ai cũng có thể nghĩ ra một ý tưởng tốt, và ý tưởng tuyệt vời đó có thể thay đổi thế giới.

Một người bạn thân thiết khác của Nhộng, anh Đạt, nhà thiết kế kỳ cựu hiện đang sống và làm việc tại Hà Nội, lại ủng hộ Nhộng bằng những thiết kế tuyệt vời của anh.

Bạn Hạnh và anh Đạt là hai trong số rất nhiều người đã đóng góp và giúp đỡ Nhộng bằng những ý tưởng tuyệt vời của mình. Điều này đã cho chúng tôi một động lực lớn lao để tiếp tục dồn sức vào công việc của mình, và tại sao không nhỉ, xây dựng một cộng đồng gồm toàn những nhà sáng tạo tuyệt vời, để những ý tưởng của họ không bị quên lãng như vô số ý tưởng khác đang chết hàng ngày trong những nơi “làm sáng tạo” khác của Việt Nam. Ý tưởng của họ sẽ được áp dụng lên những sản phẩm chất lượng tốt, mẫu mã đẹp, sản xuất tại Việt Nam, cho người Việt Nam sử dụng.

Và đó sẽ là dự án lớn tiếp theo của Nhộng: một cộng đồng sáng tạo của chúng ta, được xây dựng bởi chúng ta, và dành cho chúng ta.

Câu chuyện về mẫu áo “Đừng chết”

Hôm nay, mẫu áo “Đừng chết” của Nhộng đã về đến tổ. Áo rất đẹp, hình in chi tiết và sắc nét. Dĩ nhiên là anh em chúng tôi rất mừng vì đã sản xuất được mẫu áo ưng ý.

Tuy nhiên, khi Nhộng chia sẻ mẫu áo này lên trang Facebook của mình, có rất nhiều bạn đã bình luận là Nhộng “ăn theo tận thế”, “tung tin đồn nhảm nhí” v.v… Hoặc, đặc biệt hơn, có những người bảo với Nhộng rằng họ không hiểu câu trích dẫn in trên áo:

“Hầu hết người ta chết năm 25 tuổi, nhưng mãi đến khi 75 tuổi họ mới được chôn”.

Bảo Nhộng “ăn theo tận thế” thì cũng chẳng sai (Một sự kiện đáng chú ý như vậy, nếu không ăn theo thì quả thực Nhộng thấy rất tiếc, hehe). Nhưng những sản phẩm của Nhộng làm ra không phải đơn thuần là để câu khách hay để bán được nhiều áo. Mỗi mẫu thiết kế của chúng tôi đều gắn liền với một câu chuyện, một trải nghiệm nào đó mà chúng tôi thấy có ý nghĩa. Mẫu áo này cũng không phải là ngoại lệ.

Như các bạn cũng có thể thấy, mẫu áo này bắt nguồn từ một câu nói của Benjamin Franklin, “là một trong những người thành lập đất nước nổi tiếng nhất của Hoa Kỳ. Ông là một chính trị gia, một nhà khoa học, một tác giả, một thợ in, một triết gia, một nhà phát minh, nhà hoạt động xã hội, một nhà ngoại giao hàng đầu. Trong lĩnh vực khoa học, ông là gương mặt điển hình của lịch sử vật lý vì những khám phá của ông và những lý thuyết về điện, ví dụ như các khám phá về hiện tượng sấm, sét. Với vài trò một chính trị gia và một nhà hoạt động xã hội, ông đã đưa ra ý tưởng về một nước Mỹ và với vai trò một nhà ngoại giao trong thời kỳ Cách mạng Mỹ, ông đã làm cho liên minh là Pháp giúp đỡ để có thể giành độc lập.” (nguồn: Wikipedia).

Một người làm được nhiều lớn lao như vậy chỉ trong một đời người ngắn ngủi, thật xứng đáng để chúng ta nể trọng. Và Nhộng tin rằng bí quyết để ông làm được như vậy, cũng như rất nhiều người vĩ đại khác trên quả đất này, đó là ông luôn cháy hết mình vì những mục đích của ông trong cuộc sống. Chỉ đam mê không thôi có thể sẽ không giúp bạn đạt được mục tiêu của mình, nhưng nếu thiếu đam mê thì bạn sẽ không bao giờ, không bao giờ tìm thấy ý nghĩa và niềm vui trong những việc mình làm.

Hay như Steve Jobs, người có ảnh hưởng rất lớn đến cách suy nghĩ của Nhộng, đã từng nói trong bài diễn văn nổi tiếng của ông với những sinh viên vừa tốt nghiệp của đại học Standford:

Chẳng ai muốn chết cả. Ngay cả những người muốn lên thiên đàng cũng không muốn chết để lên trên đó. Ấy vậy mà cái chết là điểm đến cuối cùng của tất cả chúng ta. Chẳng ai trên đời thoát được kết cục này. Và nó nên như thế, bởi vì Cái chết chính là phát minh tuyệt vời nhất của Cuộc sống. Nó là tác nhân làm cuộc sống thay đổi. Nó dẹp bỏ cái cũ để dọn đường cho cái mới. Ngay lúc này đây thì cái mới chính là bạn, nhưng một thời gian không xa nữa, bạn sẽ dần trở thành cái cũ và bị dẹp đi mất. Xin lỗi vì đã quá bi kịch hoá mọi thứ như vậy, nhưng đúng là như thế đấy.

Quỹ thời gian của bạn là hữu hạn, thế nên đừng phí hoài nó để sống cuộc sống của người khác. Đừng mắc kẹt lại trong những thứ giáo điều – tức là sống như thể bạn là kết cục của những suy nghĩ của người khác. Đừng để những tiếng vo ve phiền nhiễu của người khác nhấn chìm giọng nói trong tâm khảm bạn. Và quan trọng nhất là, hãy có can đảm để theo đuổi trái tim và trực giác của chính bạn. Bằng cách nào đó mà chúng đã biết được con người mà bạn thực sự muốn trở thành. Tất cả những điều còn lại chỉ là thứ yếu.

Hãy ước mơ như thể bạn sẽ không bao giờ chết.

Hãy sống như thể ngày mai là tận thế. (Mà biết đâu tận thế thật? :D)

….

Và đó cũng là câu chuyện về mẫu áo này của Nhộng.

Chúc tất cả bình yên sau đêm mai.

___________________________________________________________